Informatie Over de Katalysator en Sport of Race Kat

Het doel van elke katalysator (kat) is het reduceren van schadelijke uitstoot die de uitlaat van een verbrandingsmotor verlaat. Standaard katalysatoren zorgen echter ook voor een hogere tegendruk van de uitlaatgassen. Deze tegendruk "knijpt" het vermogen. Hiervoor zijn de zogenaamde sport of race kats ontwikkeld, veel gebruikt in de racerij. Deze speciale katalysatoren zorgen voor een betere doorstroming van de uitlaatgassen dan met een standaard (OEM) katalysator. Het positieve gevolg hiervan is een leuke stijging in het motorvermogen van de auto.
Werking van een katalysator
De katalysator van een auto werkt door middel van een keramische of metalen honingraatstructuur welke is voorzien van een edelmetalen oppervlak. Deze speciale edelmetalen zorgen ervoor dat de schadelijke stoffen in de uitlaatgassen oxideren of gereduceerd worden tot veilige normen. Voor deze reactie moeten de gassen direct in contact komen met de edelmetalen. Door de honingraatstructuur lopen honderden luchtkanaaltjes die ervoor zorgen dat de uitlaatgassen in contact komen met een maximaal oppervlak van de edelmetalen. Als het oppervlak van deze honingraat wordt vervuild met bijvoorbeeld koolstof, lood of olie dan zal de efficiëntie van de katalysator aanzienlijk worden gereduceerd.De belangrijkste stoffen die de katalysator moet verwijderen zijn:
- Koolstofmonoxide (CO): Dit zeer gevaarlijke giftige gas kun je niet zien of ruiken. Dit gas wordt veroorzaakt door een onvolledige verbranding.
- Stikstofoxiden (NOx waaronder NO of NO2): Veroorzaker van zure regen en smog. Dieselmotoren produceren meer stikstofoxiden dan benzinemotoren. Stikstofoxiden ontstaan met name als in de verbrandingsruimte de temperatuur en het zuurstofgehalte hoog zijn.
- Koolwaterstoffen (HC): Deze giftige gassen worden uit bijvoorbeeld aardolie of aardgas gewonnen. Dit gas wordt ook veroorzaakt door een onvolledige verbranding.
Hieronder zie je welke omzettingen plaatsvinden in een drieweg oxidatiekatylator:

O2 = zuurstof H2O = water CO2 = koolstofdioxide (komt van nature in de atmosfeer voor)
Keramische katalysator of Metaalkatalysator?
Het grootste deel van de katalysatoren die af-fabriek onder auto's wordt geplaatst zijn keramische katalysatoren. Een keramisch binnenwerk heeft wel een aantal flinke nadelen: zo levert deze veel tegendruk, is hij gevoelig voor schokken door bv het raken van een verkeersdrempel met de buitenmantel en kan hij snel smelten bij een minder goed functionerende motor.De metaalkatalysatoren daarentegen leveren vele malen minder tegendruk en gaan minder snel kapot door schokken of hoge temperaturen. Niet voor niets worden in de racerij meestal metaalkats gebruikt. Ook in de tuningscene zijn deze metaalkatalysatoren zeer geliefd.

honingraatstructuur binnenwerk van een metaalkatalysator
Aantal CPI of CPSI
De afkorting CPI staat voor "cells per inch".De afkorting CPSI staat voor "cells per square inch".Met beide wordt hetzelfde bedoeld. Het staat voor het aantal cellen per (vierkante) centimeter. Hoe hoger het aantal cellen, hoe beter de katalysator de uitlaatgassen reinigt. Maar een hoger aantal cellen zorgt ook voor meer tegendruk. Een katalysator met 100 CPI levert dus een lagere tegendruk dan een katalysator met 200 of 400 CPI.
Turbomotoren en de katalysator
Ben jij een trotse bezitter van een auto met een turbomotor? Bij het verwijderen van de kat zal je auto beschikken over veel meer vermogen. Een turbomotor presteert absoluut veel beter zodra het uitlaatsystemen minder weerstand biedt. De Subaru Impreza heeft bijvoorbeeld twee katalysatoren. Als je de tweede kat weghaalt zal deze auto aanzienlijk beter presteren.
Geluid
Wanneer je de katalysator van een auto verwijderd en vervangt door een stuk pijp (katvervanger) dan zal de auto veel meer en scherper geluid produceren. Niet alleen zal het geluid aan de achterkant van de auto bij de uitlaatpijp toenemen, ook onder de voorstoelen zal meer geluid geproduceerd worden. Sommige tuners zijn blij met het hardere en scherpere geluid. Wil jij het wat stiller hebben? Je kunt bijvoorbeeld een race of sport katalysator plaatsen. Het plaatsen van een demper op de plaats waar de kat zat werkt ook goed. Een demper is dan de goedkoopste oplossing.
Levensduur
Een katalysator hoort normaal net zolang mee te gaan als de motor van de auto. De volgende punten kunnen het leven van een kat aanzienlijk verkorten:
- een verkeerde basisafstelling van de motor
- een verhoogd olieverbruik
- een defecte bougie of boegiekabel
Controleer deze punten zo nu en dan of laat dit doen door een garage. Zo voorkom je schade aan de katalysator.
Katalysator verplicht? De wetgeving volgens de RDW
Hieronder de regelgeving v.w.b. geregelde en ongeregelde katalysator!Artikel 2.3.9 Aanwezigheid emissiebestrijdingssysteemRegeling Permanente Eisen, Permanente eisen keuringsplichtige voertuigen, Motor, Emissie 1. Personenauto's met een verbrandingsmotor met elektrische ontsteking, die in gebruik zijn genomen na 31 december 1995 moeten zijn voorzien van een goedwerkend emissiebestrijdingssysteem dat bestaat uit een katalysator en/of een lambdasonde.2. Personenauto's die in gebruik zijn genomen na 31 december 1992 doch voor 1 januari 1996, moeten zijn voorzien van een goedwerkend emissiebestrijdingssysteem dat bestaat uit een katalysator en een lambdasonde, indien deze van fabriekswege is gemonteerd, hetgeen onder andere kan blijken uit de toevoeging U9 of E2 aan de typeaanduiding op het voor het voertuig afgegeven kentekenbewijs. Deze eis geldt niet voor personenauto's, in gebruik genomen vóór 1 januari 1994 die zijn voorzien van een LPG-installatie en waarvan het voor het voertuig afgegeven kentekenbewijs niet de toevoeging U9 of E2 bij de typeaanduiding vermeldt. 3. Bedrijfsauto's met een toegestane maximum massa van niet meer dan 3500 kg die zijn voorzien van een verbrandingsmotor met elektrische ontsteking en die in gebruik zijn genomen na 31 december 1997, moeten zijn voorzien van een goedwerkend emissiebestrijdingssysteem dat bestaat uit een katalysator en een lambdasonde. 4. Bedrijfsauto's met een toegestane maximum massa van niet meer dan 3500 kg en met een verbrandingsmotor met elektrische ontsteking die in gebruik zijn genomen na 31 december 1994 doch vóór 1 januari 1998, moeten zijn voorzien van een goedwerkend emissiebestrijdingssysteem dat bestaat uit een katalysator en een lambdasonde indien deze van fabriekswege zijn gemonteerd. 5. De beoordeling van het bepaalde in het eerste tot en met vierde lid vindt plaats door visuele controle terwijl het voertuig zich boven een inspectieput of op een hefinrichting bevindt. Toelichting. Indien op het kentekenbewijs bij ‘bijzonderheden’ één van de volgende teksten is vermeld: ‘basis TGK: EEGK-9999’, of Basis EEGK-9999, ‘basis TGK: VERH-9999’ of Basis VERH-9999 dan wel ‘Voertuig niet voorzien van emissiebestrijdingssysteem’, en het voertuig is niet voorzien van een katalysator en/of lambdasonde kan er vanuit worden gegaan dat dit van fabriekswege het geval is. Bron: RDW
Ga terug naar Sportuitlaat pagina
Ga terug naar Auto Tuning Guide home

|